La Ĉiela Regno
Triulo en Unulo
Fundamenta kredo en multaj religioj hodiaŭ estas ke Jehovo, Jesuo kaj la Sankta Spirito estas kunigitaj en unu sola ento konata kiel la triunuo: unu dio, kiu prezentas sin kiel tri malsamaj uloj kunigitaj kiel unuopulo. La demando, tamen, estas, ĉu ĉi tio koncepto estas priskribita en la Biblio. La mallonga respondo estas, ke ĝi ne estas!
Ĝenerale, du versoj el la Biblio estas uzataj por provizi la koncepton. Ĉi tiuj estas Johano 1:1, kaj Johano 10:30. En la Londona Traduko Johano 1:1 diras, "En la komenco estis la Vorto, kaj la Vorto estis kun Dio, kaj la Vorto estis Dio." Multaj tradukoj en aliajn lingvojn sekvas ĉi tiun interpreton, tamen ĝi tute ne estas universala. Aliaj tradukistoj tradukas ĝin kiel "la vorto estis dia", Goodspeed (1935), ekzemple. Ĉu ĝi devas esti "Dio" aŭ "Dia"?
Ĉi tio estas kazo, kie ni devas iri al la originala greka teksto por vidi kion Johano efektive skribis, tiam por uzi la rezonadon, kiun Jehovo donis al ni por kompreni, kion li celis. Kiel okazas, la kojnea Greka, la Greka de la Biblio, estas la sama kiel Esperanto. Ĝi havas la vorton "la" por identigi specifan enton en grupo, sed ĝi ne havas vorton por rilati al unu ĝenerala membro de grupo, anstataŭe ĝi uzas la substantivon per si mem, kaj la leganto decidas ĉu ĝi signifas iun ajn membron de grupo, aŭ simple estas priskribo de grupo.
| en archei En komenco |
en estis |
ho logos la vorto |
kai kaj |
ho logos la vorto |
en estis |
pros kun |
ton theon la dio |
kai kaj |
theos dio |
en estis |
ho logos la vorto |
Mi ŝatus memorigi vin ke Johano skribis ĉi tiun konton, kaj oni lin priskribis en la Libro de Agoj, Ĉapitro 4:13. kiu diras, "Nun, kiam ili vidis la sincerecon de Petro kaj Johano, kaj perceptis ke ili estas needukitaj kaj ordinaraj viroj, ili miris."
Needukita viro, kiel Johano estis, ne komponus dokumenton, kiu
postulis superan edukadon por kompreni. Prefere, li skribus por homoj kiel li mem, ordinaraj viroj kaj virinoj, kiuj komprenus simplajn, ordinarajn priskribojn. Akademiaj, teknikaj interpretoj pri tio, kion li skribis, nur obskuras la simplajn deklarojn, kiujn li faris.
La unua afero rimarki estas ke la grekaj vortoj por "la" estas antaŭ du vortoj ("theon" kaj "logos"), sed ĝi estas intence mankanta antaŭ "theos". Ĉu tio indikas ke "theos" (dio) estas malsama ol "ton theon" (la dio)? Klare, jes! Evidente, Johano desegnis kontraston inter "ton theon" kaj "theos", kaj uzas "ton theon" kiel specifan identigilon (la dio) por specifa personeco (Jehovo), ĉar li estas la sola vera dio kaj sekve estas alparolata en maniero, kiu specife identigas lin kaj distingas lin, dum la specife identigita vorto de dio ("ho logos") oni diris esti "dio" en ĝenerala senco prefere ol la specifa senco uzata por Jehovo.
Notu ankaŭ ke la tradukistoj de la Londona Traduko forigis la "ton" de "ton theon", kio ŝanĝas "la dio" al "dio", kio ankaŭ ŝanĝas la signifon, ĉar ĝi implicas, ke "la dio" estas la sama kiel "dio" poste en la verso. Se Johano inkluzivus la vorton por "la" antaŭ "theos", estus evidente, ke ili estas samaj, sed li ne faris tion. Li ne inkluzivis ĝin, kaj tio evidente estis farita intence por desegni klaran kaj apartan kontraston inter "ton theon" kaj "theos", inter "la dio" specife, kaj "dio" generale. Iuj tradukistoj konkludis, ke Johano uzis "theos" ĉi tie kiel priskribo prefere ol identigo, kaj tradukas la vorton kiel "dia", por indiki la dian naturon de Jesuo, kvankam ĝi ne identigas lin kiel la saman personon kiel Jehovo.
Ankaŭ rimarku, ke Jehovo kaj Jesuo estas du uloj. Ĉi tio verso ne mencias la sanktan spiriton, do oni ne povus uzi ĝin por subteni tri personan dion.
Se vi havas demandon pri ĉi tiu aŭ iu ajn alia temo, bonvolu demandi per retpoŝto.